Terug naar blog
Leestijd: 5 min

Hoe ik als kinesist mijn eigen rugpijn aanpakte: Praktische tips uit eigen ervaring

Hoe ik als kinesist mijn eigen rugpijn aanpakte: Praktische tips uit eigen ervaring

Hallo allemaal, mijn naam is Elias Vandendriessche. Inmiddels werk ik al zes jaar bij Tim Willems Kinesitherapie, waar we dagelijks mensen helpen met hun fysieke klachten. Toch heb ik, ironisch genoeg, zelf jarenlang geworsteld met terugkerende rugpijn. Het was een probleem dat niet alleen mijn dagelijks leven beïnvloedde, maar ook mijn werk als kinesist bemoeilijkte. Vandaag kan ik echter met trots zeggen dat mijn pijn volledig verdwenen is.

Ik vond het waardevol om mijn verhaal met jullie te delen, niet alleen om mijn persoonlijke ervaring te schetsen, maar ook om een licht te werpen op hoe we professioneel met dit soort klachten omgaan. Hopelijk kan mijn ervaring jou helpen, of je nu zelf met rugpijn kampt of iemand kent die dat doet.

Mijn Verhaal over Rugpijn: Van Chronische Last naar Volledige Opluchting

Toen ik in 2013 begon met de opleiding kinesitherapie, richtte ik me vooral op studeren. Hierdoor verviel ik in een patroon waarbij sporten een uitzondering werd en ik weinig beweging had. Nochtans had ik daarvoor 13 jaar op een behoorlijk niveau gebasketbald met een minimaal aantal blessures (behalve de gebruikelijke enkelverzwikkingen, etc.). In 2015 herinner ik me dat ik voor de televisie zat in halve kleermakerszit toen ik een zeurende pijn voelde in mijn linker bil.

Dit bleef enkele weken aanhouden en werd niet beter. Toen ik nog onwetend was, ging ik naar de revalidatiearts, die sprak van een mogelijke hernia. Vervolgens volgde ik enkele sessies kinesitherapie met de focus op manuele therapie. Dit verbeterde echter niet, en ik werd doorverwezen voor een MRI-scan. Deze bevestigde wat de arts al vermoedde: een hernia op L5-S1 met lichte druk op de uittredende zenuwwortel. Op dat moment verklaarde dit voor mij perfect mijn klachten. Wat daarop volgde, waren ettelijke maanden waarin het voor mij moeilijk was om lang recht te staan, lange afstanden te wandelen, lang neer te zitten, etc. Ik voelde constant een zeurende pijn in de bil. Destijds zat ik nog volop in mijn studies en zocht ik zelf naar een manier om weer fysiek actief te worden. Ik besloot (onervaren) met fitness te beginnen. In tegenstelling tot wat veel mensen denken, werd er in mijn opleiding kinesitherapie nauwelijks nadruk gelegd op fitness/krachttraining. Hoe dit tegenwoordig is, weet ik persoonlijk niet. Hoe dan ook, ik begon te trainen, en in de daaropvolgende maanden werd de klacht minder nadrukkelijk. Na een periode van ongeveer twee jaar was ik verlost van mijn klachten.

Fast forward naar 2022-2023:

In deze periode had ik sporadisch last van mijn onderrug. Vooral ’s morgens en bij specifieke taken zoals lang autorijden, lang rechtstaan en lang zitten. Het was een stijfheid die zich in intensere momenten kon uiten in een doordringende band in de onderrug. Ondertussen trainde ik verder, met veel meer opgedane kennis in de jaren dat ik werkte in de fitness. Ik paste oefeningen aan, bouwde op, en werkte rond de klacht. Er waren periodes (lees: weken) van vrijwel geen last, en dan weer periodes met meer last. Tot dat ik in september 2023 weer begon met basketbal op een lager niveau. Tijdens de eerste wedstrijd landde ik wat onverwacht en onvoorbereid na een sprong (wat wel vaker gebeurt) en voelde ik een steek in mijn onderrug. De typische vorm van lage rugpijn die veel mensen herkennen (“lumbago”). De eerste dagen waren moeilijk en de rugpijn nam geleidelijk af. Daarna kwam er een intense bil- en beenpijn op, zoals ik die herkende van in 2015, maar dan erger. Bovendien voelde ik tintelingen, een slapend gevoel in mijn been, en een zwak gevoel, meestal door de pijn. Deze keer was het veel meer voelbaar, en de nachten waren in het begin ook moeilijk. Meer dan 500 meter wandelen lukte niet meer, ik moest constant van houding wisselen, de beenoefeningen in de fitness gingen moeizamer en basketbal was uitgesloten. Dit had ook invloed op mijn werk ,waarbij ik mensen moest begeleiden en behandelen.

De MRI wees op dezelfde situatie als in 2015, precies dezelfde plaats. De huisarts stelde een infiltratie voor in de pijnkliniek. Echter, door te blijven trainen (en soms veel pijn te verdragen), ging deze klacht na vier maanden grotendeels vanzelf over en besloot ik niet voor een infiltratie te gaan. Op dit moment is mijn rugpijn volledig weg en voel ik niets meer van de klachten in mijn been.

Hoe heb ik deze periode nu aangepakt?

Ondertussen zijn we al enkele jaren afgestudeerd en zijn de praktijk en wijzelf al veel gegroeid. Ook het onderzoek rondom deze problematieken heeft niet stilgestaan. Misschien moeten we toch even uitleggen over wat voor soort pijn dit gaat en wat de huidige wetenschap zegt over deze problematiek. In deze blog hebben we het over hernia’s in de lage rug(lumbaal).

In de categorie rugpijn zijn er in theorie verschillende subcategorieën te onderscheiden, maar we focussen ons in dit geval op radiculaire pijn (ischias/ ‘t sijatiek in de volksmond). Dit wijst niet zozeer op rugpijn, maar eerder op de pijn uitgelokt door irritatie van de uittredende zenuwwortel, waar de zenuw ontspringt in de wervelkolom en naar buiten treedt tussen twee wervels door. De klacht uit zich vooral in het onderste lidmaat. Dit kan komen door een probleem met de tussenwervelschijf (discus), de schokdemper tussen twee wervels (zie afbeelding). Daarbij kan een deel van de vloeistof uit de kern lekken en irritatie veroorzaken op de nabijgelegen zenuw. Het is complex en er kunnen mogelijk ontstekingsprocessen aanwezig zijn. Een belangrijke kanttekening is dat een discushernia de meest voorkomende oorzaak is voor radiculaire pijn, maar dat radiculaire pijn geen gebruikelijke oorzaak is voor rugpijn. Als er sprake is van radiculaire pijn, is dit in 60-80% van de gevallen gelinkt aan een discushernia. Het voorkomen van symptomatische (met klachten) discushernia is 1-3% bij mensen tussen de 30 en 50 jaar, met meer gevallen bij mannen dan vrouwen. We weten uit onderzoek dat discusproblemen ook voorkomen in asymptomatische populaties.

een wervel met lichte bulging

Bijvoorbeeld: het voorkomen van het uitstulpen van de tussenwervelschijf zonder klachten neemt toe van 29% bij 20-jarigen naar 43% bij mensen van 80 jaar oud. Bij meer dan 50% van de asymptomatische individuen van 30-39 jaar oud is er sprake van slijtage van de tussenwervelschijf en de gewrichten tussen de wervels. Dit suggereert dat dit deel uitmaakt van normale leeftijdsgebonden veranderingen. We zouden ze ook de ‘rimpels aan de binnenkant’ kunnen noemen. Rimpels zijn niet fijn, maar ze geven geen klachten.

De robuustheid van de rug wordt vaak onderschat en al te vaak wordt de rug aanzien als een zwakke structuur in je lichaam. Dit wordt dan vaak toegewezen aan zwakke buik – en rugspieren, eventuele slijtage, familiale factoren (“het zit in de familie”) etc. Je mag er van uit gaan dat de botten, ligamenten en spieren die rug vormen heel solide en sterk zijn. Belangrijker nog: de rug is gemaakt om te bewegen en is adaptief! Daar kan je dus zelf zeker aan werken, eventueel met begeleiding van de kinesitherapeut.

Dit zijn veel cijfers en wat moeilijk om te doorgronden, maar het wijst erop dat dit soort klachten vanuit een breder perspectief moeten worden bekeken, aangezien mensen ook discushernia’s hebben zonder klachten ende oorzaken elders gezocht moeten worden. Hiermee bedoelen we dat er naast het puur ‘anatomische’ ook gekeken moet worden naar bijvoorbeeld levensstijl.

Overgewicht en obesitas zijn gelinkt aan deze ‘ischias’ omdat overtollig vetweefsel gelinkt wordt aan laaggradige ontsteking (op de achtergrond) en dit ook invloed kan hebben op het ontstekingsproces nabij de zenuw. Ook lage fysieke fitheid en sedentair gedrag worden meer gelinkt aan rugpijn en ook aan radiculaire pijn. Een andere mogelijke link is genetische achtergrond en een portie ongeluk. Persoonlijk merkte ik ook op dat oververmoeidheid een belangrijke factor was in mijn pijn. Slaap is volgens mij cruciaal in het proces van genezing.

Een misvatting is ook dat tillen slecht is voor de rug en dat dit de grootste kans op hernia’s creëert. Dit is de laatste jaren in een groot deel van de studies ontkracht.

Met andere woorden: de oorzaak is in veel gevallen onduidelijk of een samenloop van factoren, maar met een sedentaire levensstijl help je jezelf (alweer) in de problemen. Dit geldt ook voor het verloop en de behandeling van deze klachten. Ze kunnen zeer invaliderend zijn, maar het belangrijkste dat je in je achterhoofd moet houden is: geduld. In een groot deel van de gevallen geneest het lokale letsel vanzelf. De grootste kans op genezing komt zelfs voor bij de grootste discushernia’s! De weg naar genezing kan lang en onaangenaam zijn, maar er is zeker een uitweg en een operatie is zelden nodig. Dit wordt alleen overwogen wanneer er een duidelijk krachtsverlies wordt vastgesteld. Dit komt gelukkig niet veel voor (3-5% van de discushernia’s).

Wat is dan aan te raden bij deze problematiek?

  1. Geen paniek: een zenuw is een gevoelige structuur en geeft vaak meer pijn af dan er feitelijk schade is.
  2. Blijf bewegen waar mogelijk. Pas je activiteiten aan rondom de klacht. Je hoeft niet per se te focussen op buik- en rugspieren. Focus vooral op activiteiten die voor jou haalbaar zijn en op algemene fysieke fitheid/algemene kracht.
  3. Wees geduldig en vertrouw erop dat je lichaam zichzelf kan genezen.
  4. Verzorg jezelf en je lichaam. Neem tijd om te rusten, probeer voldoende uren slaap te krijgen, eet gezond en drink voldoende water.
  5. Laat je niet verleiden door enkel maar manuele behandelingen. Manuele behandelingen kunnen zeker hun plaats hebben indien ze gericht zijn op pijnvermindering en bijvoorbeeld niet gebaseerd zijn op het zogenaamd corrigeren van de wervels. Dit is anatomisch toch niet mogelijk.
  6. durf twijfelen aan pijnkliniek: Infiltraties zijn mogelijk bij onhoudbare pijnen. Toch raden wij aan om in te zetten op geduld, omdat de effectiviteit van infiltraties individueel sterk varieert. Ze zijn het meest effectief op de korte termijn (2 weken tot 3 maanden), daarna minder. Ze zijn enkel symptoom verlichtend en er kunnen ook bijwerkingen en risico's zijn.
  7. is de pijn chronisch geworden en sukkel je al jaren met terugkerende lage rugpijn: realiseer dat deze vorm van rugpijn eerder een complex biopsychosociaal gezondheidsprobleem is dan een (bio)mechanisch probleem. Overleg samen met je dokter en kinesitherapeut over de stappen die je kan nemen om je fysieke/mentale en sociale gezondheid te verbeteren ipv. te vervallen in een vicieuze cirkel van "wervels rechtzetten" of andere pseudowetenschappelijke behandelingen die enkel maar op (eventueel) korte termijn beterschap geven.

Dit is ook hoe ik met mijn klachten ben omgegaan. Sommige dagen lijken deze bovengenoemde punten vanzelfsprekend, maar er waren zeker dagen waarop ik ze vervloekte. Achteraf gezien maken ze allemaal deel uit van het revalidatieproces.

Vraag raad aan je kinesist hoe je dit proces kunt doorlopen en kijk om samen lange termijn doelstellingen te stellen, want dit is een proces van ups en downs. Hij/zij zal de klachten samen met jou opvolgen.

Geschreven door Elias

11/09/24

 

Bronnen:

Afbeelding: https://www.physio-pedia.com/Disc_Herniation#:~:text=Lumbar%20disc%20herniation%20occurs%2015,female%20ratio%20of%202%3A1.

Brinjikji W, Luetmer PH, Comstock B, Bresnahan BW, Chen LE,Deyo RA, Halabi S, Turner JA, Avins AL, James K, Wald JT, Kallmes DF, JarvikJG. Systematic literature review of imaging features of spinal degeneration inasymptomatic populations. AJNR Am J Neuroradiol. 2015 Apr;36(4):811-6. doi:10.3174/ajnr.A4173. Epub 2014 Nov 27. PMID: 25430861; PMCID: PMC4464797.

Shiri R, Karppinen J, Leino-Arjas P, Solovieva S, Varonen H,Kalso E, Ukkola O, Viikari-Juntura E. Cardiovascular and lifestyle risk factorsin lumbar radicular pain or clinically defined sciatica: a systematic review.Eur Spine J. 2007 Dec;16(12):2043-54. doi: 10.1007/s00586-007-0362-6. Epub 2007May 25. PMID: 17525856; PMCID: PMC2140143.

Zhou J, Mi J, Peng Y, Han H, Liu Z. Causal Associations ofObesity With the Intervertebral Degeneration, Low Back Pain, and Sciatica: ATwo-Sample Mendelian Randomization Study. Front Endocrinol (Lausanne). 2021 Dec8;12:740200. doi: 10.3389/fendo.2021.740200. PMID: 34956075; PMCID: PMC8692291.

Maurer E, Klinger C, Lorbeer R, Rathmann W, Peters A,Schlett CL, Nikolaou K, Bamberg F, Notohamiprodjo M, Walter SS. Long-termeffect of physical inactivity on thoracic and lumbar disc degeneration-anMRI-based analysis of 385 individuals from the general population. Spine J.2020 Sep;20(9):1386-1396. doi: 10.1016/j.spinee.2020.04.016. Epub 2020 Apr 30.PMID: 32360761.

Xie G, Liang C, Yu H, Zhang Q. Association betweenpolymorphisms of collagen genes and susceptibility to intervertebral discdegeneration: a meta-analysis. J Orthop Surg Res. 2021 Oct 18;16(1):616. doi:10.1186/s13018-021-02724-8. PMID: 34663366; PMCID: PMC8522091.

Saraceni N, Campbell A, Kent P, Ng L, Straker L, O'SullivanP. Exploring lumbar and lower limb kinematics and kinetics for evidence thatlifting technique is associated with LBP. PLoS One. 2021 Jul

Swain CTV, Pan F, Owen PJ, Schmidt H, Belavy DL. Noconsensus on causality of spine postures or physical exposure and low backpain: A systematic review of systematic reviews. J Biomech. 2020 Mar26;102:109312. doi: 10.1016/j.jbiomech.2019.08.006. Epub 2019 Aug 13. PMID:31451200.

Chiu CC, Chuang TY, Chang KH, Wu CH, Lin PW, Hsu WY. Theprobability of spontaneous regression of lumbar herniated disc: a systematicreview. Clin Rehabil. 2015 Feb;29(2):184-95. doi:

Dowling TJ, Munakomi S, Dowling TJ. Microdiscectomy. 2023Aug 13. In: StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing;2024 Jan–. PMID: 32310444.

Williams AL, Leggit JC. Epidural Corticosteroid Injectionsfor Lumbosacral Radicular Pain. Am Fam Physician. 2021 Apr 1;103(7):405-406.PMID: 33788517.

 

Heb je deze al gelezen?

Hier zijn de belangrijkste redenen waarom krachttraining een onmisbaar onderdeel is van een gezond leven.

Binnen onze praktijk zetten we krachttraining heel vaak en bewust in als medische oefentherapie. Het heeft namelijk talloze voordelen voor het menselijk lichaam die veel verder gaan dan puur cosmetische resultaten. Natuurlijk is revalideren bij pijn of blessures niet te vergelijken met de intensieve training van bodybuilders, maar de onderliggende fysiologische voordelen zijn exact hetzelfde.

 

Hier zijn de belangrijkste redenen waarom krachttraining een onmisbaar onderdeel is van een gezond leven.

 

1. Sterker weefsel: botten, pezen en gewrichten

Veel mensen denken dat krachttraining te belastend is voor het lichaam, of dat het enkel dient om je spieren op te pompen voor het uiterlijk. Het tegendeel is waar. Krachttraining gaat veel dieper dan de spiegel: het is juist de ideale manier om je passieve bewegingsapparaat te versterken. Je botten, pezen en kraakbeen hebben die fysieke prikkel simpelweg nodig om sterk en gezond te blijven.

 

  • Botweefsel: Krachttraining stimuleert de botaanmaak en verhoogt de botdichtheid. Dit werkt preventief tegen vroegtijdige osteoporose (botontkalking). Hoewel dit een absolute aanrader is voor ouderen en post-menopausale vrouwen, geldt hier: hoe vroeger je start met het opbouwen van deze 'botreserve', hoe beter.
  • Pezen: Dit zijn de ankers van onze spieren; ze zorgen ervoor dat alle krachten feilloos wordt overgebracht op het bot. Dankzij deze ijzersterke verbindingen kunnen we soepel en krachtig in beweging komen. Regelmatige weerstandstraining maakt pezen dikker, sterker en veerkrachtiger. Dit helpt blessures te voorkomen en vormt de basis van een succesvolle revalidatie.
  • Gewrichten en kraakbeen: Er heerst vaak de mythe dat krachttraining slecht is voor de gewrichten. Wetenschappelijk onderzoek toont echter aan dat mensen die aan verantwoorde krachttraining doen, over het algemeen juist gezondere gewrichten en beter gehydrateerd kraakbeen hebben dan inactieve mensen. Kraakbeen bevat tevens geen eigen bloedvaten en is voor zijn voedingsstoffen volledig afhankelijk van beweging. Dit proces werkt als een spons: door fysieke belasting wordt verbruikt vocht uit het weefsel geperst, en tijdens de ontspanningsfase zuigt het kraakbeen weer vers, voedend gewrichtsvocht op.

 

2. Hét medicijn tegen natuurlijke veroudering

Vanaf ons dertigste levensjaar verliezen we op natuurlijke wijze spiermassa en spierkracht (sarcopenie). Krachttraining werkt hier als een krachtig anti-aging medicijn, en dat mag je heel letterlijk nemen. Onderzoek met spierbiopten toont aan dat regelmatige weerstandstraining de veroudering tot diep in onze cellen afremt. Het activeert de mitochondriën —de energiefabrieken van onze cellen — en herprogrammeert specifieke genen in het spierweefsel, waardoor deze weer aanzienlijk efficiënter en vitaler gaan functioneren.

Bij een inactieve leefstijl leidt veroudering onvermijdelijk tot functionele problemen. Krachttraining houdt je biologisch, mentaal én fysiek jonger: het zorgt voor een betere balans, vermindert het risico op vallen, vergroot de zelfredzaamheid en zorgt ervoor dat je tot op hoge leeftijd je eigen plan kunt blijven trekken.

Leestip: Benieuwd naar de wetenschap achter spierverlies bij het ouder worden? Bekijk deze blog voor een deep dive over sarcopenie.

3. Een boost voor je hartgezondheid

Als we het hebben over een gezond hart, denken we al snel aan cardio- of conditietraining. De wetenschap laat echter zien dat de combinatie van krachttraining en conditietraining de absolute gouden standaard is om de cardiovasculaire gezondheid te optimaliseren. Regelmatige krachttraining zorgt voor een significante daling van de bloeddruk, wat essentieel is voor mensen met hypertensie (hoge bloeddruk). Daarnaast zien we bij mensen die starten met krachttraining over het algemeen een duidelijke verbetering in hun algehele bloedwaarden, zoals een gunstiger cholesterolprofiel. Ook zonder specifieke cardiotraining werk je met krachttraining aan je conditie. Tijdens zware sets stijgen je hartslag en ademhaling aanzienlijk. Die intense inspanning dwingt je hart en bloedvaten om zich aan te passen, waardoor krachttraining ook een effectieve prikkel is voor je cardiovasculaire gezondheid.

 

4. Effectieve preventie en behandeling van diabetes

Krachttraining is een krachtig hulpmiddel in de strijd tegen diabetes type 2. Het is zowel een preventieve aanpak als een bewezen effectieve therapie. Spieren fungeren namelijk als een soort 'glucosespons': hoe meer spiermassa je hebt, hoe efficiënter je lichaam in staat is om suikers snel en zonder grote insulinepieken uit de bloedbaan op te nemen. Dit verbetert de insulinegevoeligheid direct. Het mooie is dat dit effect losstaat van de weegschaal: zelfs bij overgewicht verlaagt regelmatige krachttraining het risico op diabetes drastisch, simpelweg omdat actieve spieren de bloedsuikerspiegel constant helpen reguleren.

5. Een gezondere lichaamssamenstelling, stofwisseling én een sterker immuunsysteem

Als het gaat om het verbeteren van je lichaamssamenstelling — de verhouding tussen spiermassa en vetmassa — is krachttraining effectiever dan cardiotraining alleen. Spierweefsel is metabolisch actief; het verbruikt ook in rust meer energie dan vetweefsel. Op de lange termijn zorgt dit voor een gezonder metabolisme, een strakker lichaam en een fitter gevoel.

Bovendien heeft het een positieve invloed op systemische ontstekingen (inflammatie), je immuunsysteem en zelfs je hersenfunctie. Wanneer je spieren samentrekken, produceren ze namelijk honderden verschillende signaalstoffen die 'myokines' worden genoemd. Deze stoffen werken als een soort lichaamseigen medicijn: ze remmen laaggradige ontstekingen in heel je lijf, stimuleren de aanmaak van nieuwe hersencellen en verbeteren de communicatie tussen je immuuncellen. Krachttraining is dus in feite een hersteldrankje voor je hele systeem.

6. Psychosociale gezondheid: een gezonde geest in een sterk lichaam

Fysieke training is topsport voor je brein en zenuwstelsel. Tijdens het trainen komen er neurotransmitters vrij die symptomen van depressie, angst en paniekaanvallen effectief kunnen verminderen. Daarnaast heeft krachttraining een waardevol sociaal aspect. Je traint in een omgeving met gelijkgestemde, gemotiveerde mensen. Dit bevordert de sociale interactie en maakt van de trainingsruimte een ideale plek om nieuwe connecties te leggen. We vergeten weleens dat onze geest en ons lichaam onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn. Zie je lichaam als een tempel en je brein als de bewoner: als de muren scheuren en de fundering wankelt, kan de bewoner nooit comfortabel leven. Mentale veerkracht begint bij fysieke kracht. Door je lichaam te trainen, geef je je geest de stabiele, gezonde thuisbasis die het verdient.

 

Slot

Krachttraining gaat niet over het perfecte plaatje in de spiegel. Het gaat erom dat je de meest vitale, veerkrachtige versie van jezelf wordt, je dagelijkse functioneren vergemakkelijkt en voorkomt dat je vroegtijdig te maken krijgt met chronische welvaartsziekten.

 

Geschreven door Tim op 11/07/26

 

Bronnen

Gezondheidsraad (Nederland) &WHO (World Health Organization): Beweegrichtlijnen. Beide instantiesadviseren volwassenen en ouderen expliciet om minstens tweemaal per week spier-en botversterkende activiteiten te doen om sarcopenie en osteoporose tegen tegaan.

 

Westcott, W. L. (2012): Resistancetraining is medicine: effects of strength training on health. Geepubliceerdin Current Sports Medicine Reports.

 

O'Connor, P. J., et al. (2010): MentalHealth Benefits of Strength Training in Adults. Geepubliceerd in AmericanJournal of Lifestyle Medicine.

Lees post
Heb je last van plotse rugpijn en wil je weten wat je het beste kunt doen? Hier zijn 7 praktische tips die je kunnen helpen.

Heb je last van plotse rugpijn en wil je weten wat je het beste kunt doen? Rugpijn komt ontzettend vaak voor, en de meeste gevallen zijn gelukkig goedaardig en verbeteren vanzelf. Hier zijn 7 praktische tips die je kunnen helpen.

 

1. Begrijp de basis

Rugpijn is vaak complex en kan door meerdere structuren tegelijk veroorzaakt worden: tussenwervelschijven, gewrichten, spieren, ligamenten, maar ook factoren zoals stress, levensstijl en algemene gezondheid spelen mee.

In 90% van de gevallen gaat het om non-specifieke lage rugpijn, wat betekent dat er geen ernstige oorzaak is en dat het meestal vanzelf geneest. Enkele cijfers om je gerust te stellen:

  • 50% herstelt binnen 1–2 weken
  • 60–70% binnen 3–4 weken
  • 90% binnen 6–8 weken
  • een kleine groep (~5–10%) kan klachten houden >12 weken

Volledig herstel van functie kan soms iets langer duren (tot 8 weken), ook als de pijn al verminderd is. Het is normaal dat rugpijn terugkomt, maar meestal gaat het vanzelf over.

 

2. Vermijd onnodige scans

Bij de meeste gevallen zijn foto’s of scans niet nodig. Ze veranderen niets aan de behandeling, omdat het probleem meestal vanzelf verdwijnt. Alleen als er ernstige symptomen zijn – zoals sterke zenuwpijn, plotselinge krachtverlies, of andere zeldzame tekenen – kan een scan nuttig zijn. Veel mensen denken dat ze moeten wachten tot een scan of afspraak voordat ze iets kunnen doen, en blijven daardoor passief. Zelfs als je op een scan wacht, betekent dat niet dat je niets kunt doen. Gebruik deze tijd juist om je rug voorzichtig te blijven bewegen en te werken aan herstel.

 

3. Maak het niet te ingewikkeld

Veel mensen zoeken naar een specifieke biomechanische oorzaak, zoals een scheef bekken of “uit de haak” wervels. Dit is niet bewezen en zelden nodig. Manuele therapie en manipulaties kunnen aanvullende, pijndempende technieken zijn. Maar zoals hierboven beschreven: zelfs als je dit niet doet, heb je nog steeds 90% kans op spontaan herstel binnen 6–8 weken. Actief blijven en preventie van herval zijn veel belangrijker. Lees hier meer over in ons vorig blogbericht: https://www.kine-tim.be/blog/asymmetrie

Ongeveer 1 op 4 mensen krijgt binnen een jaar opnieuw rugpijn. De belangrijkste risicofactor is simpelweg het doormaken van eerdere episodes. Gelukkig betekent dit niet dat je machteloos bent: met de juiste aanpak kun je het risico op herval verkleinen. Als kinesitherapeut richten wij ons in de eerste plaats op preventie. Omdat de huidige episode van rugpijn meestal vanzelf herstelt, focussen we op de lange termijn. Dit doen we met gericht levensstijladvies en actieve oefentherapie, zowel in de praktijk als thuis

 

4. Bewegen is het beste medicijn: waarom stilzitten de pijn verergert

Het aloude gezegde ‘rust roest’ klopt hier als een bus. Hoewel het verleidelijk is om bij rugpijn op de bank te kruipen, werkt langdurige rust juist averechts en vertraagt het je herstel. Wanneer je te lang stilzit of -ligt, vertraagt de bloedcirculatie. Hierdoor krijgen je spieren en gewrichten minder zuurstof en voedingsstoffen, waardoor ze stijver worden en meer gaan spannen.

Het resultaat? Zodra je uiteindelijk uit je positie komt, reageert je zenuwstelsel extra alarmistisch. Je pijngevoeligheid schiet omhoog en elke beweging voelt rigide aan. Probeer daarom, zéker ook in de eerste dagen, continu variatie aan te brengen in je houding en beweging.

Zie het herstel van je rug als de revalidatie na een operatie: ook dan is de gouden regel dat je meteen weer (gedoseerd) actief moet blijven om goed en snel te genezen. Beweging smeert je gewrichten, stimuleert de doorbloeding en is de absolute sleutel tot herstel.

5. Kies beweging die bij jou past

Wandelen is de meest laagdrempelige optie – of dat nu buiten is, op een loopband of gewoon een rondje rond de keukentafel. Ook milde mobiliteits- en stretchoefeningen zijn erg effectief. Onthoud dat er in principe geen enkele beweging of sport strikt verboden is. Sterker nog: wetenschappelijk onderzoek toont aan dat actief blijven de sleutel is tot herstel, waarbij het succes valt of staat met plezier. Een activiteit die je écht leuk vindt, is vele malen effectiever tegen rugpijn dan iets wat je met tegenzin doet. Zorg er simpelweg voor dat je de belasting goed doseert.

zoek bewegingen die ergens tussen "pijn en deugd" liggen

 

6. Blijf werken als het kan


Thuisblijven van werk kan het herstel vertragen en stress of isolatie vergroten. Probeer, indien mogelijk, aangepast of gedeeltelijk te blijven werken. Wetenschappelijk onderzoek laat namelijk zien dat werk zorgt voor structuur, afleiding en een positieve mindset, wat de neurologische pijnregistratie in de hersenen effectief kan dempen.

Daarnaast voorkom je door (aangepast) actief te blijven de zogenaamde 'deconditionering' — het snel achteruitgaan van je algehele fysieke belastbaarheid. Bespreek met je werkgever of bedrijfsarts welke aanpassingen mogelijk zijn, zoals regelmatige zittijd afwisselen met wandelen, of tijdelijk lichtere taken. Werken is in dit geval geen belasting, maar een essentieel onderdeel van je actieve revalidatie.

 

7. Kijk naar je levensstijl

Rugpijn komt altijd door een combinatie van factoren, niet alleen door een “verkeerde beweging”. Kijk naar je slaap, stress, lichaamsgewicht, fysieke activiteit, alcohol- en nicotinegebruik. Kleine aanpassingen kunnen helpen om terugkerende rugpijn te voorkomen. Denk aan je (terugkerende) rugpijn eerder als een signaal van je algemene gezondheid, niet als een “mechanisch probleem” dat snel moet worden gerepareerd. Rugpijn leidt vaak tot minder bewegen. Het gevaar van langdurige inactiviteit is dat je in een neerwaartse spiraal belandt, met op de lange termijn een verslechterde gezondheid en hardnekkigere rugklachten tot gevolg. De enige manier om deze cirkel effectief te doorbreken, is door zelf de regie te nemen en stap voor stap te investeren in een actieve, gezonde levensstijl. In deze blog duiken we dieper in deze factoren. Lees er alles over via: https://www.kine-tim.be/blog/optimaal-herstel.

 

Slot: wees geduldig, blijf actief


Rugpijn is ontzettend vervelend en kan je dagelijks leven flink verstoren, maar onthoud dat het in de overgrote meerderheid van de gevallen gelukkig tijdelijk is. Actief blijven, kritisch naar je leefstijl kijken en bewuste, kleine aanpassingen doorvoeren zijn je krachtigste instrumenten. Hiermee versnel je niet alleen je huidige herstel, maar wapen je je lichaam ook tegen een toekomstige terugval.

Luister naar je lijf, doseer je inspanningen, maar vertrouw vooral op je eigen kunnen. Gun jezelf de tijd die nodig is: je rug is een waanzinnig sterke, stabiele constructie en is vele malen veerkrachtiger dan je denkt.

 

Geschreven door Tim op 02/01/26

Laatst bijgewerkt op: 04/07/26

(Banner) foto's door Pexels.

Lees post
In deze blog leggen we uit wat de wetenschap zegt over assymetrie in het lichaam— én geven we inzicht in hoe je gedachten over je lichaam je herstel kunnen beïnvloeden.

Veel mensen maken zich zorgen over asymmetrie in hun lichaam. Vaak komt dit doordat zorgverleners iets ‘zien’ en dit benadrukken, waardoor het lijkt alsof er iets mis is. Maar is een verschil tussen links en rechts, of een kleine scheefstand van wervels of bekken, altijd iets om bang van te worden? In deze blog leggen we uit wat de wetenschap hierover zegt — én geven we inzicht in hoe je gedachten over je lichaam je herstel kunnen beïnvloeden.

Voorbeelden van asymmetrie

Asymmetrie kan op verschillende manieren zichtbaar zijn:

  • Spierbalans: bijvoorbeeld de verhouding tussen quadriceps en hamstrings, of de balans tussen buik- en rugspieren, bovenrug en borstspieren, etc.
  • Lengteverschillen: genetisch bepaalde verschillen in arm- of beenlengte komen we vaak tegen.
  • Wervelstand / houding: soms lijken wervels “uit hun lijn” te staan of is er een lichte scheefstand of kanteling (bekken, rug, etc.).
  • Slechte houding en/of Scoliose: een zijdelingse kromming van de wervelkolom, meestal ook genetisch bepaald.
  • Bekkenkanteling: een voorwaarts of achterwaarts gekanteld bekken, aan één of aan beide zijden.
  • Afwijkende Schouderbladstand of atypisch bewegingspatroon: subtiele verschillen in hoe de schouderbladen staan of bewegen.

Deze voorbeelden van asymmetrie hoor je vaak van zorgverleners, maar ze zijn vaak meer schadelijk dan nuttig en bovendien niet langer wetenschappelijk onderbouwd of relevant om te delen. Het is belangrijk om te weten dat veel van deze verschillen evenveel voorkomen bij mensen zonder pijn als bij mensen mét pijn. Bovenstaande verschillen zijn, volgens huidige inzichten, geen betrouwbare voorspeller voor blessures of klachten. Kortom: een bepaalde asymmetrie is meestal géén reden tot zorgen.

Sport als voorbeeld van natuurlijke asymmetrie

Bijna alle sporten zijn asymmetrisch, maar dat betekent niet dat ze schadelijk zijn of per definitie blessures veroorzaken.

  • Slagsporten zoals tennis en padel: spelers gebruiken één arm dominant, wat leidt tot natuurlijke spier- en botadaptaties. Onderzoek toont dat deze verschillen adaptief zijn en niet leiden tot meer blessures.
  • Voetbal: veel spelers trappen bijna uitsluitend met één dominante voet, met asymmetrische kracht en mobiliteit, maar zonder bewezen hoger blessurerisico.
  • Volleybal & werpsporten (honkbal, handbal, speerwerpen): sterke asymmetrie in bovenlichaam en rotatiepatroon, maar topsporters functioneren hiermee     jarenlang blessurevrij.
  • Hockey/golf: rotatiesporten waarbij één kant van het lichaam structureel anders gebruikt wordt.

Deze voorbeelden tonen aan dat het menselijk lichaam zich uitstekend kan aanpassen aan asymmetrische belasting: ons lichaam is flexibel, robuust en evolueert mee met wat we doen.

Bij sommige sporters levert asymmetrie zelfs een optimalisatie van  prestatie op; een gekend voorbeeld is Usain Bolt, wiens unieke anatomie op natuurlijke wijze een asymmetrisch looppatroon heeft gevormd, waardoor hij beter presteert. En dan hebben we het nog niet eens over de Special Olympics, waar mensen met nog diversere lichaamstypes indrukwekkende prestaties leveren.

Hieronder leggen we de focus op bekkenscheefstand en rugwervels, omdat dit de klachten zijn die we het vaakst in de praktijk zien. Deze inzichten zijn bovendien door te trekken naar alle gelijkaardige asymmetrieën.

 

Een scheef of verdraaid bekken: wat zegt de wetenschap?

Het is bijzonder moeilijk om met de handen betrouwbaar een bekken met een afwijkende rotatiestand te voelen. Vaak blijken vermeende afwijkingen meetfouten te zijn, veroorzaakt door natuurlijke variaties in de vorm van het bekken. Omdat het bekken slechts ongeveer 2 mm bewegingsuitslag heeft, is het vrijwel onmogelijk zulke kleine rotatieverschillen door lagen huid, vet en spieren heen te detecteren. Dit geldt eveneens voor de wervels in de rug.

Vaak krijgen mensen te horen dat hun bekken te ver naar voren kantelt, waardoor ze een te holle onderrug zouden hebben, of juist andersom. Uit onderzoek blijkt echter dat dit weinig zegt over het ontstaan van pijn. De vorm van het bekken en de kromming van de wervelkolom vertonen van nature een grote variabiliteit tussen mensen. Deze verschillen zijn grotendeels genetisch bepaald en kunnen niet veranderd worden. Zo hebben vrouwen bijvoorbeeld vaak een iets hollere onderrug dan mannen, wat volledig normaal is en geen medisch probleem vormt. Het medicaliseren van deze natuurlijke variatie kan zelfs tot onnodige zorgen of klachten leiden. Voor meer mythes over houding verwijs ik graag naar ons vorige blog artikel: https://www.kine-tim.be/blog/houding-rugpijn

De onderstaande afbeelding illustreert de grote variabiliteit in de vorm van het bekken, waardoor het testen ervan met de handen vaak weinig betrouwbare informatie oplevert.

Er bestaan veel normale variaties van asymmetrie in het bekken. PMID: 33382451

Wervels “uit hun lijn”: Wat zegt de wetenschap?

Wetenschappelijk onderzoek toont duidelijk aan dat de populaire opvatting — dat wervels “verkeerd staan” en “teruggezet” moeten worden — niet klopt.

  • Veel van wat therapeuten bij palpatie menen te voelen, kan verklaard worden door natuurlijke variatie in wervelvorm of door spier- & weefselstructuur ertussen (“palpatory pareidolia”).
  • Recente wetenschappelijke reviews over manuele therapie / manipulaties melden dat er geen overtuigend bewijs is dat manipulaties leiden tot meetbare     structurele veranderingen in wervelpositie of houding.
  • Dat wil niet zeggen dat manuele therapie geen effect kan hebben — wél dat het effect niet per se komt door “botten rechtzetten”, maar eerder via     neurofysiologische en contextuele mechanismen (spierspanning, gewrichtsbeweging, pijnperceptie, ontspanning, etc.).

Door de jaren heen zijn er diverse therapievormen ontstaan die zich richten op het behandelen van deze asymmetrieën, zoals osteopathie-achtige methodes (bijvoorbeeld de Busquet-methode), muscle fascia sling-behandelingen en manipulaties. Hoewel deze technieken vaak tijdelijke pijnverlichting kunnen geven, zijn ze niet evidence-based. Het idee dat scheefstaande botstukken daadwerkelijk gecorrigeerd kunnen worden, wordt door wetenschappelijk onderzoek niet ondersteund; deze behandelingen beïnvloeden dus niet de onderliggende structuur, maar louter het ervaren ongemak. Met andere woorden: het idee dat je wervels met manipulatie “terug kunt duwen” naar een ideale, symmetrische positie is volgens huidige evidence niet houdbaar.

Wat gebeurt er dan wél bij een manipulatie?

Zou het niet vreemd zijn als iemand met zijn handen een wervel of een bekken “van plaats” zou kunnen duwen? Denk maar aan een rugbyspeler die bij een stevige tackle krachten te verwerken krijgt die vele malen groter zijn dan wat een therapeut met de handen kan uitoefenen. Uit wetenschappelijk onderzoek weten we dat de wervelkolom een uitzonderlijk sterke en stabiele structuur is. De krachten die je manueel kan zetten zijn simpelweg te klein om een wervel daadwerkelijk te verplaatsen of te vervormen.

Wat er wél gebeurt bij een manipulatie, is dat er een kleine gasbel in het gewricht “barst” (cavitatie). Dit geeft dat typische knapgeluiden zorgt via het zenuwstelsel voor een tijdelijke pijndemping en een gevoel van ontspanning.

 

Waarom obsessie met asymmetrie nadelig kan uitpakken —het Nocebo effect

Wanneer therapeuten of patiënten te veel nadruk leggen op kleine, niet-relevante asymmetrieën (“je bekken staat verdraaid”, “je wervel zit niet helemaal recht”), kan dit onbedoeld schadelijk zijn.

Negatieve overtuigingen kunnen op zich al klachten in stand houden. Dit noemen we het Nocebo effect: negatieve verwachtingen die je pijnsysteem gevoeliger maken en herstel vertragen.

 

Wat het nocebo effect concreet kan veroorzaken:

  • Je gaat je lichaam anders “beleven”: je voelt je misschien stijver, gespannen of alerter — soms zelfs pijnlijker — ook al is er geen duidelijke anatomische afwijking. Het is alsof je een vergrootglas op een specifiek lichaamsdeel richt. Bij plotselinge pijn is dat begrijpelijk, maar het mag niet blijven aanhouden.
  • Je vermijdt bepaalde bewegingen of gebruikt compensaties, uit angst iets verkeerd te doen. Daardoor kan je spier- of gewrichtsstijfheid toenemen, of verlies je functionele bewegingskwaliteit en verlies je over langere tijd spiermassa.
  • Je raakt onzeker over bewegen, overdreven alert op sensaties, en afhankelijk van therapieën die “corrigeren”, terwijl er niets fundamenteel gecorrigeerd hoeft te worden.
  • Je verliest vertrouwen in je natuurlijke bewegingsvrijheid en het probleemoplossend vermogen van je eigen lichaam.
  • Herstel kan hierdoor trager verlopen, niet omdat er structureel iets stuk is, maar omdat je eigen verwachtingen en overtuigingen klachten in stand houden.

Samengevat; correcte informatie is cruciaal: vertrouwen in je lichaam helpt klachten te verminderen en herstel te ondersteunen.

 

Wat deze inzichten betekenen voor jou als patiënt (of therapeut)

  • Een lichte asymmetrie is meestal géén reden tot paniek — ons lichaam is nu eenmaal niet perfect symmetrisch.
  • Uitspraken zoals “mijn rug is scheef” of “mijn bekken hangt scheef” zijn vaak slechts hypothesen, geen diagnoses. Dit is gebaseerd op het gevoel van een     zorgverlener, dat vaak onnauwkeurig kan zijn — niet door een gebrek aan vaardigheid of ervaring, maar door de inherente lage betrouwbaarheid van dit soort testen.
  • Behandelingen — manuele therapie, manipulaties en mobilisaties — kunnen zeker helpen, maar niet met het doel om “botten recht te zetten”, wél om functie, pijn, beweeglijkheid, spierspanning en zelfvertrouwen te verbeteren.
  • Let op je eigen taalgebruik en communicatie: durf vragen te stellen, laat je goed informeren, en vermijd deterministische uitspraken (“je rug is kapot”, “je wervels staan verkeerd”).
  • Focus op wat wél bewezen effectief is: geduld (de tijd heelt), vertrouwen, bewegen, stressmanagement en voldoende slaap. Met andere woorden: zet in op het bevorderen van je gezondheid, in plaats van te proberen zaken te controleren waar je geen controle over hebt.
  • In plaats van te blijven hangen bij het probleemgebied, kun je je energie beter steken in zinvolle bewegingen die afgestemd zijn op wat jij nodig hebt.

 

Conclusie — realistisch, hoopvol én evidence-based

Asymmetrie in het lichaam is meestal normaal en niet per se problematisch. Enerzijds is het moeilijk nauwkeurig te meten en anderzijds vormen veel voorkomende verschillen — zoals spierbalans, houding of lichte scheefstand — geen duidelijk risico voor pijn of blessures.

Tegelijkertijd is het belangrijk hoe je denkt over je lichaam. Negatieve overtuigingen kunnen klachten in stand houden, door het nocebo effect.

Het is volkomen normaal dat we bij pijn op zoek zijn naar snelle verlichting. Bovendien hechten we als mens van nature waarde aan symmetrie. Toch leidt het najagen van deze onmiddellijke correcties vaak niet tot duurzaam herstel; echte verbetering vraagt tijd, geduld en een aanpak die de belastbaarheid en functie van het lichaam versterkt.

De meest waardevolle insteek is realistische hoop: manuele behandelingen en oefeningen kunnen behulpzaam zijn, zolang ze niet gericht zijn op het corrigeren van standen, maar eerder dienen als tijdelijke technieken voor pijnmanagement bij acute klachten. Ze zijn vooral effectief als onderdeel van een bredere, holistische aanpak, met aandacht voor beweging, vertrouwen in herstel en een gezonde mindset.

Geschreven door Tim op 5/12/25

Bronvermelding

Swain, C. T. V.,Pan, F., Owen, P. J., Schmidt, H., & Belavy, D. L. (2020). No consensuson causality of spine postures or physical exposure and low back pain: Asystematic review of systematic reviews. Journal of Biomechanics, 102,109312. https://doi.org/10.1016/j.jbiomech.2019.08.006

Kellis, E.,Sahinis, C., & Baltzopoulos, V. (2023). Is hamstrings-to-quadricepstorque ratio useful for predicting anterior cruciate ligament and hamstringinjuries? A systematic and critical review. Journal of Sport and HealthScience, 12(3), 343–358. https://doi.org/10.1016/j.jshs.2022.01.002

Maloney, S. J.(2019). The Relationship Between Asymmetry and Athletic Performance: ACritical Review. Journal of Strength and Conditioning Research, 33(9),2579–2593. https://doi.org/10.1519/JSC.0000000000002608

Bialosky, J. E.,Bishop, M. D., George, S. Z., & Price, D. D. (2009). Mechanisms ofmanual therapy in the treatment of musculoskeletal pain: A comprehensive model.Manual Therapy, 14(5), 531–538. https://doi.org/10.1016/j.math.2009.07.007

Rubinstein, S. M.,van Middelkoop, M., Assendelft, W. J., de Boer, M. R., & van Tulder, M. W.(2019). Spinal manipulative therapy for acute low-back pain. CochraneDatabase of Systematic Reviews, 9, CD008880.https://doi.org/10.1002/14651858.CD008880.pub2

Evers, A. W. M.(2021). Nocebo effects in clinical practice. Nederlands Tijdschrift voorGeneeskunde, 165, D6338. https://www.congresalk.nl/resources/uploads/sites/41/2021/07/NOLK-artikel-2021-Andrea-Evers.pdf

Hickey, J.,McQuade, K., O’Sullivan, K., & Smeets, R. (2018). Scapular dyskinesisincreases the risk of future shoulder pain in asymptomatic athletes: Asystematic review and meta-analysis. Journal of Science and Medicine inSport, 21(2), 113–118. https://doi.org/10.1016/j.jsams.2017.07.005

Handrich K, Kamer L, Mayo K, Sawaguchi T, Noser H, Arand C,Wagner D, Rommens PM. Asymmetry of the pelvic ring evaluated by CT-based 3Dstatistical modeling. J Anat. 2021 May;238(5):1225-1232. doi:10.1111/joa.13379. Epub 2020 Dec 31. PMID: 33382451; PMCID: PMC8053576.

The Sports Physio. (2023). Diagnostic palpation, is it askill, an art or an illusion? https://www.thesports.physio/diagnostic-palpation-is-it-a-skill-an-art-or-an-illusion/

Thumbnail van Pexels.

Lees post

Maak een afspraak en begin vandaag met jouw herstel

Via onderstaande knop kan je gemakkelijk een afspraak maken. Kies een datum, uur en zorgverlener en vul uw gegevens in. U kan ons ook mailen of bellen op 0485/26 43 15